20 Ekim 2009 Salı

Özel tüketimde canlanma artıyor

Merkez Bankası Başkanı Durmuş Yılmaz, özel tüketim harcamalarında hafif bir canlanma gözlendiğini belirterek, tüketimin yılın son aylarında zayıflayacağını öngördü. Başkan Yılmaz, Eskişehir'de verdiği "Para Politikaları" konulu konferansta, "Ekonomide canlanmanın ciddi anlamda güç kazanması için yatırım harcamalarının da artışa geçmesi gerekiyor" dedi. Yılmaz, özel tüketimin yılın kalan bölümünde daha zayıf seyretmesini beklediklerini kaydetti. Merkez Bankası'nın son bir yılda yaptığı 10 puanlık faiz indirimlerine karşılık kredi piyasasındaki sıkışmanın sürdüğünü vurgulayan Durmuş Yılmaz, "Kredi verilmesi güçleşti, bu noktada risk algılaması etkili" dedi. Enflasyonun uzun süre düşük seviyeli seyrini koruyacağını söyleyen Yılmaz, "Enflasyon aylık bazda artsa bile yıllık bazda düşüş devam edecek. Bu çerçevede yıllık enflasyon yüzde 5'in altına inebilir" dedi. Yılmaz, Merkez Bankası'nın hesaplamalarına göre enflasyonun bu ay yüksek çıkabileceğini de kaydetti. Ödemeler dengesi istatistikleri hakkkında da değerlendirmelerde bulunan Yılmaz, dış ticaret açığının yılın üçüncü çeyreğinden bu yana kesintisiz olarak daraldığına dikkat çekerek, "Net hata noksan kaleminde önemli sermaye girişi görülüyor" dedi.

19 Ekim 2009 Pazartesi

Doğan yabancı ortak sınırını aştı

Doğan Yayın Holding'in 26 Aralık 2006 tarihinde Alman Axel Springer'e devrettiği hisselerin oranının yüzde 25'lik yasal ortak olma sınırını aştığı belirlendi. Doğan Grubu'nun 28 şirketinin yüzde 32.8'lik bölümünü sattığını belirleyen Maliye müfettişleri durumu Radyo Televizyon Üst Kurulu'na bildirdi. Kurum, Doğan Grubu'na söz konusu usülsüzlüğün giderilmesi için üç ay süre verdi. Gelecek yıl 13 Ocak tarihine kadar düzenlemenin yapılmaması halinde yayın lisansı iptalinin gündeme gelebileceği öne sürülüyor. 28 televizyon ve radyo şirketi arasında Kanal D, CNN Türk ve Start TV gibi markalar bulunuyor. Radyo Televizyon Üst Kurulu'nun düzenlemelerine göre, bir yabancı kişi veya kuruma sadece bir televizyon ve bu televizyonun en fazla yüzde 25 hissesi devredilebiliyor. Maliye Bakanlığı, 25 Eylül'de yaptığı vergi incelemesi ardından, Doğan Yayın Holding'e toplam 3.7 milyar liralık vergi cezası verirken, şirketten 4.8 milyar liralık teminat talebinde bulunmuştu.

Krizin Türkiye'ye faturası 52.4 milyar lira

Krizde meydana gelen daralma ve ekonomiyi canlandırmak üzere Özel Tüketim Vergisi'nde yapılan indirimle vergi gelirlerinin hızlı azalması, krizin Türkiye'ye olan etkisini kabarttı. Vergi gelirlerinin 44.8 milyar lira azalması yanında sosyal güvenlik harcamalarının 7.6 milyar lira artması bütçe açığı hedefinin başlangıç hedefine göre 52.4 milyar lira büyümesine neden oldu. Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, 2010 bütçe hedeflerine yönelik açıklamasında tüm ülkelerin bütçelerinde sapma yarattığını söyledi. Şimşek, "Bütçe açığındaki artış yanlızca bizim ülkemize mahsus olmayıp, diğer ülkelerin de karşı karşıya olduğu bir konudur" dedi. Bütçedeki sapmaya yurtdışından örnekler veren Bakan Şimşek, ABD ve İngiltere'de bütçe açığının milli gelire oranında ciddi değişiklikler olduğunu vurgulayarak, "Türkiye'de bütçe açığının milli gelire oranının yüzde 6.6'ya ulaşması bekleniyor" dedi. Ekonomistler, Maliye Bakanı Şimşek'in 2010 bütçe tasarısında açıkladığı Katma Değer Vergisi ve Özel Tüketim Vergisi'ndeki yüksek oranlı artış hedeflerine dikkat çekerken, vergilerin yükseleceğine kesin gözüyle bakıyor. Akaryakıt, sigara ve içki gibi ürünlerden alınan ÖTV gelirlerinin, gelecek yıl yüzde 31,6, her türlü mal üzerinden kesilen KDV ise yüzde 19 artması bekleniyor. Bu yıl önemli oranda gerileyen ithal ürünlerden kesilen KDV'nin de gelecek yıl yüzde 23,7 artması bekleniyor.

Rusya 10 yıl aradan sonra borçlanıyor

Mali krizle 150 dolara yaklaşan ham petrol fiyatlarının yarıya inmesi ve ülkeden yatırımcı kaçışı, Rusya'yı 10 yıl aradan sonra yurtdışı piyasalardan borçlanmaya yöneltiyor. Rus hükümeti, gelişen ülke tahvillerine olan talebin artmasından da yararlanarak gelecek yılın ilk çeyreğinde borçlanma ya hız vereceğini açıkladı. Ekonomistler, en son 2000 yılında tahvil yoluyla borçlanan ülkenin yaklaşık 18 milyar dolar borçlanacağını öngörüyorlar. Uzmanlar, tahvillerin risk primlerinin geçen yılın aynı dönemine oranla yarıya inmesi nedeniyle ihraca yatırımcı ilgisinin yüksek olacağını öngörüyorlar. Mart ayından bu yana uluslararası piyasalarda risk iştahının artması paralelinde, gelişen ülkelerin ihraç ettiği tahvil tutarı 50 milyar doları bulmuş durumda. Lehman Brothers'in geçen yıl 12 Eylül'de batması ardından derinleşen kriz çerçevesinde, geçen yıl tahvil ihraçları çok sınırlı kalmıştı. Ülkeden yatırımcı kaçışını önlemekte zorlanan Rusya, geçen yıl Ağustos ayında para birimi rublenin değerini korumak amacıyla 400 milyar dolarlık döviz rezervinin 200 milyarlık bölümünü harcamıştı.