Hükümet özelleştirmeye hız verecek

Krizin baskısıyla bozulan bütçe dengelerini gidermek amacıyla özelleştirme uygulamaları hızlandı. Bu yıl özellikle elektrik dağıtım ve şeker fabrikalarının satış ihalelerine yoğunlaşan ekonomi yönetimi, elektrik dağıtım özelleştirmesini yıl sonuna kadar tamamlamayı hedefliyor. Halen ihale sürecinde bulunan 4 elektrik dağıtım bölgesi ile 52 akarsu santralinin özelleştirme ihalesinde son teklifler Şubat ayında alınacak. İhale ilanı verilen B grubu şeker fabrikalarında teklifler Ocak ayı sonuna kadar alınacak. Yılın son çeyreğinde ise elektrik dağıtım ve şeker fabrikalarının özelleştirmesi hız kazandı. Üç elektrik dağıtım bölgesi ihalesinde alınan tekliflerin toplamı 1 milyar 153 milyon dolar olurken, Kastamonu, Kırşehir, Turhal, Yozgat, Çorum ve Çarşamba Şeker Fabrikaları'ndan oluşan porföyün ihalesinde en yüksek teklif 606 milyon dolar olarak gerçekleşti. Özelleştirmede yılın en önemli gelişmesi ise Milli Piyango ihalesinin iptaliyle yaşandı. 7 Mayıs'taki ihalede katılımcıların, kapalı zarfların dışında herhangi bir artırım yapmaması nedeniyle ihaleler iptal edildi.

Ham şeker fiyatı 28 yılın zirvesinde

Mali krizle tüm emtia fiyatlarının yarıya inmesi ardından, petrol, altın ve bakır gibi emtialardaki yükselişe şeker de eklendi. Londra Emtia Borsası'nda ham şekerin kile fiyatı 22 sent ile 1981 yılından bu yana en yüksek düzeye çıktı. Ekonomistler, ham şeker fiyatının hızlı yükselişinde yoğunlaşan arz endişesinin belirleyici olduğu görüşündeler. Dünyanın en büyük şeker üreticilerinden Brezilya'da şekerin etanole dönüştürülerek yakıt olarak kullanılmasının yarattığı baskı ve Hindistan'da şeker üretiminin mevsimsel koşulların dışında aşırı gerilemesi fiyatları yükseltti. Hindistan'da şeker üretimi geçen yıla oranla yüzde 45 gerilerken, uzmanlar bu yıl yağışlara bağlı olarak geçen yıla oranla büyük bir artış göstermeyeceğini öngörüyorlar. Hindistan'da şeker üretimini de yakından ilgilendiren Muson yağmurları son beş yılın en düşük düzeyinde bulunuyor. Ülkede şeker üretimiyle geçimini sürdüren kişi sayısı ise 235 milyonu buluyor.

Kahve fiyatları 7 ayın zirvesinde

Mali kriz, günün en büyük keyiflerinden birisi niteliğindeki dışarıda kahve alışkanlığını da olumsuz yönde etkilerken, insanların kafelerden evlerine yönelmesi talebin eksilmeden sürmesine neden oluyor.

Kahve üretiminin son dönemde zayıflamasının da katkısıyla kahve fiyatları son yedi ayın en yüksek düzeyine ulaştı. New York Emtia Borsası'nda Robusta cinsi kahvenin fiyatı Aralık ayında gördüğü en düşük düzeye göre yüzde 22 artışla 1.28 dolara çıktı. Daha yüksek kalitedeki Kolombiya kahvesinin fiyatı da yağışların ürünü olumsuz etkilemesiyle son 12 yılın en yüksek düzeyi olan 2.2 dolara çıktı.

İtalya'ın en büyük kahve şirketi Illy'nin CEO'su Andrea Illy, "Fiyatlardaki aşırı yükseliş sektörü zor duruma sokabilir, fiyatlar patlayabilir" dedi.

Diğer yandan, kahve fiyatlarından ayrı olarak şeker fiyatlarında da sert yükseliş gözlendi. Dünyanın en büyük tüketicisi Hindistan'ın üretim açığını kapatmak üzere ithalata yöneleceğini açıklamasıyla şeker fiyatları New York ve Londra'da üç yılın zirvesine çıktı. Londra'da beyaz şekerin ton fiyatı Aralık ayı fiyatına göre yüzde 52 artışla 450 dolara tırmandı.

Uluslararası Şeker Örgütü, 2009-2010 yılında şeker piyasasında açığın artması yanında fiyatların yükselmesini öngörüyor.